Grecja

Portokalopita

Greckie ciasto syropowe zbudowane na pomyśle, który brzmi absurdalnie: zamiast mąki używa się pokruszonego, wysuszonego ciasta filo. Efektem jest struktura, jakiej nie da żadna mąka — postrzępiona, włóknista, chłonąca syrop jak gąbka. Reszta jest prosta: jogurt, jajka, olej i bardzo dużo skórki pomarańczowej. I obowiązuje tu ta sama żelazna reguła co przy wszystkich greckich ciastach syropowych: gorące ciasto, zimny syrop.

Łącznie
3 h 50 min aktywnie 30 min
Porcje
12 porcji
Trudność
łatwe · grudzień – maj

Twojej pracy jest w tym 0 min.

Suszenie filo120 min
Syrop10 min
Ciasto20 min
Pieczenie50 min
Nasączanie30 min
  • Suszenie filo 120 min
  • Syrop 10 min
  • Ciasto 20 min
  • Pieczenie 50 min
  • Nasączanie 30 min
Twoja pracaCzeka samo

Krok po kroku

0 / 8 zrobione
  1. Wysusz ciasto filo na powietrzu

    Rozłóż płaty filo luźno pomięte na blachach i zostaw na 2 godziny w suchym miejscu, aż będą kruche i łamliwe. Można to przyspieszyć: 10 minut w 150°C daje ten sam efekt, tylko pilnuj, żeby nie zbrązowiały.

    Składniki: 400 g ciasto filo · 4 szt. jajka · 200 g cukier · 250 g jogurt grecki · 200 ml olej · 2 szt. pomarańcze · 2 łyżeczki proszek do pieczenia · 1 łyżeczka ekstrakt waniliowy

    Pomięte luźno — muszą wyschnąć na wskroś.
  2. Ugotuj syrop i całkowicie ostudź

    Gotuj cukier z wodą, sokiem i skórką z pomarańczy, cynamonem i miodem 10 minut i ostudź całkowicie. Syrop robi się pierwszy (najlepiej w czasie suszenia filo) właśnie po to, żeby zdążył wystygnąć, zanim ciasto wyjdzie z piekarnika.

    Składniki: 400 g cukier · 400 ml woda · 2 szt. pomarańcze · 1 szt. cynamon · 2 łyżki miód

  3. Pokrusz filo dłońmi na strzępy

    Pokrusz wysuszone filo dłońmi na strzępy wielkości paznokcia, prosto do dużej miski. Nie miel w malakserze — zmieli je na pył, a wtedy ciasto straci tę włóknistą strukturę, która jest w nim najciekawsza.

    Składniki: 400 g ciasto filo · 4 szt. jajka · 200 g cukier · 250 g jogurt grecki · 200 ml olej · 2 szt. pomarańcze · 2 łyżeczki proszek do pieczenia · 1 łyżeczka ekstrakt waniliowy

    Strzępy wielkości paznokcia — nie pył z malaksera.
  4. Ubij jajka z cukrem i dodaj mokre składniki

    Ubij jajka z cukrem 5 minut na jasną, puszystą masę, potem wmieszaj jogurt, olej, wanilię i startą skórkę z dwóch pomarańczy. Dwie pomarańcze na samą skórkę to nie przesada — to ona niesie cały aromat ciasta.

    Składniki: 400 g ciasto filo · 4 szt. jajka · 200 g cukier · 250 g jogurt grecki · 200 ml olej · 2 szt. pomarańcze · 2 łyżeczki proszek do pieczenia · 1 łyżeczka ekstrakt waniliowy

  5. Wymieszaj z filo i proszkiem

    Wsyp proszek do pieczenia, dodaj pokruszone filo i wymieszaj rękami, aż wszystkie strzępy będą wilgotne. Masa wygląda dziwnie i luźno — tak ma być. Przełóż do blachy 30 na 20 cm wysmarowanej olejem i lekko wyrównaj, nie ubijając. Piekarnik nagrzej wcześniej do 175°C.

    Składniki: 400 g ciasto filo · 4 szt. jajka · 200 g cukier · 250 g jogurt grecki · 200 ml olej · 2 szt. pomarańcze · 2 łyżeczki proszek do pieczenia · 1 łyżeczka ekstrakt waniliowy

  6. Piecz 50 minut

    Piecz 50 minut w 175°C, aż wierzch będzie ciemnozłoty, a patyczek wyjdzie suchy. Ciasto musi być dobrze upieczone — niedopieczone rozpadnie się po zalaniu syropem.

    Składniki: 400 g ciasto filo · 4 szt. jajka · 200 g cukier · 250 g jogurt grecki · 200 ml olej · 2 szt. pomarańcze · 2 łyżeczki proszek do pieczenia · 1 łyżeczka ekstrakt waniliowy

  7. Zalej gorące ciasto zimnym syropem

    Wyjmij ciasto, natnij je w kwadraty i zalej zimnym syropem, równomiernie po całej powierzchni. Usłyszysz syk — tak ma być. To ten kontrast temperatur decyduje, czy syrop wsiąknie na wskroś, czy zostanie na wierzchu.

    Składniki: 400 g cukier · 400 ml woda · 2 szt. pomarańcze · 1 szt. cynamon · 2 łyżki miód

    Gorące ciasto, zimny syrop — syk oznacza, że wsiąka.
  8. Odstaw na pół godziny

    Zostaw na 30 minut, aż ciasto wchłonie cały syrop z dna blachy. Podawaj w temperaturze pokojowej, z plasterkiem pomarańczy i, jeśli chcesz, łyżką ubitej śmietanki albo lodami waniliowymi.

    Składniki: 1 szt. pomarańcza · 200 ml śmietanka 30%

Zanim zaczniesz

Dlaczego filo, a nie mąka

Wysuszone i pokruszone filo tworzy w cieście sieć cienkich warstw, które chłoną syrop niezależnie od siebie. Mąka dałaby jednolity, gąbczasty miękisz. Różnica w strukturze jest natychmiast wyczuwalna i to ona definiuje to ciasto.

Skórka bez albedo

Ścieraj tylko pomarańczową warstwę skórki, unikając białej — ta jest gorzka i w tak dużej ilości popsuje całe ciasto. Najlepsza jest drobna tarka typu microplane, która zdejmuje wyłącznie wierzchnią warstwę.

Przechowywanie

Pod przykryciem, w chłodnym miejscu, portokalopita wytrzyma 3–4 dni, a drugiego dnia jest nawet lepsza, bo syrop rozchodzi się równo. Dłużej trzymaj ją w lodówce i wyjmij godzinę przed podaniem — zimna jest twardsza i słabiej pachnie.

Wartości odżywcze

na porcję
520kcal
76 gwęglowodany
6 gbiałko
21 gtłuszcz