Lutenica
Jesienią w wielu bułgarskich domach piecze się papryki na lutenicę — zapas na zimę. To pieczona czerwona papryka i pomidory zmielone i powoli odparowane z czosnkiem, olejem i odrobiną cukru na gęstą, słodkawą pastę o dymnym smaku. Jest bliską krewną bałkańskiego ajwaru, ale ma w sobie pomidory, więc jest bardziej kwaskowa. Bułgarzy smarują nią chleb i posypują białym serem. Wymaga cierpliwości — odparowywanie trwa ok. półtorej godziny.
Twojej pracy jest w tym 50 min.
- Pieczenie papryk 30 min
- Obieranie papryk 30 min
- Obieranie pomidorów 15 min
- Mielenie 10 min
- Odparowywanie 90 min
- Nakładanie do słoików 10 min
Krok po kroku
0 / 8 zrobioneUpiecz papryki
Nagrzej piekarnik do 230°C z termoobiegiem albo grill. Piecz papryki w całości, na dwóch blachach, 25–30 minut, obracając co 10 minut, aż skórki będą czarne i pokryte pęcherzami.
Składniki: 1500 g czerwona papryka mięsista · 1000 g dojrzałe pomidory · 2 szt. marchewki · 8 ząbków czosnek · 1 szt. ostra papryczka (opcjonalnie)
Skórka czarna — miąższ słodki i dymny.Obierz papryki
Przełóż gorące papryki do miski, przykryj talerzem na 10 minut, a potem obierz ze skórki i usuń gniazda nasienne. Nie płucz ich pod wodą — straciłyby smak.
Składniki: 1500 g czerwona papryka mięsista · 1000 g dojrzałe pomidory · 2 szt. marchewki · 8 ząbków czosnek · 1 szt. ostra papryczka (opcjonalnie)
Obierz pomidory
Marchewki obierz, pokrój w plastry i ugotuj do miękkości, ok. 15 minut (albo upiecz je razem z paprykami). W tym czasie natnij pomidory na krzyż, sparz wrzątkiem na minutę, przelej zimną wodą, zdejmij skórkę i wytnij twarde gniazda przy szypułkach.
Składniki: 1500 g czerwona papryka mięsista · 1000 g dojrzałe pomidory · 2 szt. marchewki · 8 ząbków czosnek · 1 szt. ostra papryczka (opcjonalnie)
Zmiel warzywa
Zmiel papryki, pomidory, marchewki i chili w maszynce do mięsa lub zmiksuj na gęstą, lekko grudkowatą pastę.
Składniki: 1500 g czerwona papryka mięsista · 1000 g dojrzałe pomidory · 2 szt. marchewki · 8 ząbków czosnek · 1 szt. ostra papryczka (opcjonalnie)
Lekko grudkowata — nie gładka jak przecier.Gotuj powoli
Przełóż pastę do szerokiego garnka z grubym dnem, dodaj olej (odłóż 2 łyżki do słoików) i gotuj na średnio-małym ogniu, tak żeby lekko bulgotała, ok. półtorej godziny. Często mieszaj drewnianą łyżką po dnie. Lutenica jest gotowa, gdy zostanie jej ok. 1 litra, a łyżka zostawi na dnie wyraźny ślad. Przy soczystych pomidorach może to potrwać dłużej. Pasta pryska — przykryj garnek sitem.
Składniki: 1500 g czerwona papryka mięsista · 1000 g dojrzałe pomidory · 2 szt. marchewki · 8 ząbków czosnek · 1 szt. ostra papryczka (opcjonalnie)
Łyżka zostawia ślad — lutenica gotowa.Dopraw
Pod koniec gotowania dodaj przeciśnięty czosnek, cukier, sól i posiekaną natkę. Gotuj jeszcze 5 minut. Spróbuj — lutenica ma być słodkawa, lekko kwaskowa i wyraźnie paprykowa.
Składniki: 150 ml olej słonecznikowy · 30 g cukier · 2 łyżeczki sól · ½ pęczek natka pietruszki
Przełóż do słoików
Nałóż gorącą lutenicę do czystych, wyparzonych słoików, wyrównaj i zalej cienką warstwą odłożonego oleju. Zakręć.
Składniki: 150 ml olej słonecznikowy · 30 g cukier · 2 łyżeczki sól · ½ pęczek natka pietruszki
Ostudź i schowaj do lodówki
Ostudź słoiki i wstaw do lodówki. Podawaj na chlebie z białym serem, do grillowanego mięsa, kiełbasek i jajek.
Składniki: 1500 g czerwona papryka mięsista · 1000 g dojrzałe pomidory · 2 szt. marchewki · 8 ząbków czosnek · 1 szt. ostra papryczka (opcjonalnie)
Zanim zaczniesz
Przechowywanie
Lutenica wytrzyma w lodówce 2 tygodnie. Na dłużej zamroź ją w małych pojemnikach — do 6 miesięcy. Nie przechowuj jej w spiżarni: papryka, marchew i czosnek to warzywa niskokwasowe, pomidory nie zakwaszają pasty wystarczająco, a domowa pasteryzacja nie niszczy przetrwalników bakterii jadu kiełbasianego. Otwarty słoik nabieraj czystą łyżką.
Z bakłażanem
W wielu domach do lutenicy dodaje się jeden pieczony bakłażan — pasta jest wtedy łagodniejsza i bardziej kremowa.
Na chlebie
Najprostsze bułgarskie śniadanie to kromka chleba posmarowana lutenicą i posypana pokruszonym serem sirene lub fetą.